Het nieuwe cartografiemuseum MAP – Mercator in Sint-Niklaas heeft ervoor gekozen om cartografisch erfgoed op een thematische manier te presenteren, in plaats van het volgen van een chronologische tijdlijn. Daarnaast zijn er moderne kunstwerken tentoongesteld die cartografie op één of ander manier verwerken. Deze bijdrage gaat dieper in op de vraag hoe zo’n transhistorische presentatie verrijkend kan zijn voor de ervaring van museumbezoekers en voor de manier waarop we in bredere zin de geschiedenis van de cartografie vertellen. Zoals MAP – Mercator de bezoekers uitnodigt om met een open blik te kijken, bespreek ik twee heel uiteenlopende kaarten uit de nieuwe museumopstelling – een wereldkaart naar de Romeins-Grieks-Egyptische wetenschapper Claudius Ptolemaeus (ca. 100 – ca. 168) gemaakt door Gerard Mercator (1512-1594) en een kaart van koloniaal Belgisch-Congo, gedrukt in het begin van de twintigste eeuw. Mijn bedoeling is om te zien hoe een dialoog tussen deze twee kaarten onze lezing ervan kan verrijken en misschien zelfs ons wereldbeeld kan veranderen. Daarnaast komt een aantal voorbeelden van interventies door hedendaagse kunstenaars aan de orde die specifiek een respons zijn op cartografisch erfgoed en het belang hiervan voor het vertellen van de geschiedenis van de cartografie.
Kaart van de Oude Wereld, Gerard Mercators versie naar Ptolemaeus. In: Geographiae libri octo Graeco-Latini. Frankfurt en Amsterdam: Cornelis Nicolai and Jodocus Hondius, 1605. Sint-Niklaas, Dokter Van Raemdonckstichting, Atlas 13. Foto: Gerald Delvaux.
Lees het volledige artikel in het nieuwe gedrukte nummer van Caert-Thresoor.
DR. M. HOOGVLIET is sinds 2023 Jansonius conservator bij het Allard Pierson in Amsterdam. Ze houdt zich daar bezig met digitale cartografische toepassingen, dekolonisatie, meerstemmigheid, Critical Data Studies en vrouwelijke cartografen.
Caert-Thresoor verschijnt 4 keer per jaar op papier. De redactie plaatst de inmiddels verschenen afleveringen met een vertraging van 3 jaar op de website.

